Salgın Hastalıklara Karşı Nasıl Mücadele Etmeli?

Harb-İ Umumiden Bile Daha Muhrib Bir Afet

1918 senesine kadar cihan harbi yeryüzünde en tahribkar bir afet olarak telakki ediliyordu. Mucib olduğu insan zayiatının bilançosu dört buçuk sene zarfında 7.354.000 kişi olarak hesab edilmiştir. İşte 1918-1919 İspanyol nezlesi dört ay zarfında bu adedi tecavüz etmiştir. Bu afetin kurbanları bütün küre-i arzda asgari bir hesapla on iki milyon tahmin olunmaktadır. Yalnız Hindistan’da İspanyol’un bais olduğu vefiyyat altı milyona baliğ olmuştur.

Birçok yerlerde aileler kâffe-i efradıyla ma’dum olmuştur. Bu nezle-i müstevliye bilhassa hidemat-ı sıhhiyenin gayr-i kâfi bir surette ihzar eylediği askeri konak mahallerinde işitilmemiş bir şiddetle icra-yı hüküm ettiğinden genç askerlerin en büyük hisse-i iştiraki vardır. Mesela (Bezanson)’da 1086 musab askerden 100’ü terk-i hayat etmiştir.

Grip salgını bir tek ziyaretle iktifa etmeyip onu bir ikincisi hatta bir üçüncüsü takip etmiştir. İkincisi birincisinden daha felaketli olmuştur. Marazın seyrinin bu mevecat-ı müteakıbesi hakkında tedkikat ve müşahedatta bulunan cemahir-i müttehide umur-u sıhhiye dairesi raporunda işaret ediyor ki: “Bu salgının zuhur ettiği küre-i arzın bütün aksamında mevecat-ı mezkurenin görünmesi esrarengiz ve veleh-bahş bir hususiyet arz etmektedir. O kadar muhtelif memleketlerde mevecat-ı mezkureyi muhitlerin tesirine atfetmek mümkün değildir. İşte meselenin gayr-i kabil-i izah bulunduğu cihet de budur.”

Hiçbir şey bu maraz-ı müstevlinin tekrar bizi istila ve tahrip eylemeyeceğini ve her türlü tehlikenin bertaraf edildiğini isbat ve irae etmiyor. Ne olursa olsun vazifemiz vafi ve şafi tedabir ittihazı ve taharriyat-ı ilmiye teşkilatı ile bu afete karşı koymak için hazır bulunmaktır.

Bu içerik sadece 6 Aylık Online Abonelik ve 1 Yıllık Online Abonelik üyeler tarafından okunabilir.
Giriş yap Üye ol